รอยช้ำที่ตาหลังทำตาสองชั้น มีกี่ระดับ? และจะหายเมื่อไหร่?

รอยช้ำที่ตาหลังศัลยกรรมตาสองชั้นเป็นสิ่งที่หลายคนอาจจะกังวล แต่รู้หรือไม่ว่า นี่คือกระบวนการปกติของร่างกายที่ช่วยให้แผลหายดี แม้ว่ารอยช้ำอาจหลีกเลี่ยงไม่ได้ แต่ระดับความช้ำและระยะเวลาในการฟื้นตัวก็แตกต่างกันไปในแต่ละคน ในบทความนี้ เราจะพาคุณสำรวจระดับของรอยช้ำ และแนะนำวิธีช่วยให้รอยช้ำจางลงอย่างรวดเร็ว เพื่อให้คุณเตรียมพร้อมและดูดีในทุกขั้นตอนกันค่ะ  

รอยช้ำที่ตาหลังทำตาสองชั้น (Bruising) คืออะไร 

รอยช้ำหลังทำตาสองชั้น (Bruising) คืออาการปกติที่เกิดขึ้นจากการฉีกขาดของเส้นเลือดฝอยเล็ก ๆ ใต้ผิวหนัง ในระหว่างขั้นตอนการผ่าตัดครับ ไม่ว่าจะเป็นจากการฉีดยาชา การลงมีดกรีด หรือการเย็บแผล เลือดจากเส้นเลือดฝอยเหล่านี้จะซึมออกมาคั่งอยู่ใต้เนื้อเยื่อรอบดวงตา

เนื่องจากผิวหนังบริเวณเปลือกตาเป็นจุดที่บอบบางและบางกว่าส่วนอื่นๆ ของร่างกายมาก รอยเลือดที่คั่งอยู่จึงปรากฏให้เราเห็นเป็นสีช้ำๆ ได้อย่างชัดเจน ไม่ต้องกังวลใจไปนะคะ อาการนี้เป็นเพียงกลไกการตอบสนองและฟื้นฟูตัวเองตามธรรมชาติของร่างกาย ไม่ได้แปลว่าการผ่าตัดเกิดความผิดพลาด และจะค่อย ๆ ดีขึ้นตามเวลาค่ะ  

รอยช้ำที่ตาหลังทำตาสองชั้น มีกี่ระดับ

รอยช้ำจากการทำศัลยกรรมสามารถแบ่งออกได้เป็น 4 ระดับ โดยแต่ละระดับมีลักษณะและวิธีการดูแลที่แตกต่างกัน ดังนี้

รอยช้ำระดับ 1 - สีแดง

รอยช้ำสีแดง (หรือชมพูอ่อนในบางคน) มักเกิดขึ้นทันทีหลังผ่าตัด สีแดงเกิดจากเลือดที่คั่งอยู่ในบริเวณผ่าตัด ซึ่งเป็นเลือดสดที่ยังไม่ถูกสลาย แนะนำให้ประคบเย็นบ่อยๆ เท่าที่ต้องการ การประคบเย็นจะช่วยลดการเสียเลือด บรรเทาอาการเจ็บ และลดบวม โดยความเย็นจะช่วยหดหลอดเลือดบริเวณที่ช้ำ ทำให้รอยช้ำจางเร็วขึ้น 

รอยช้ำระดับ 2 - สีม่วง 

รอยช้ำเปลี่ยนเป็นสีม่วง (หรืออาจเห็นเป็นสีน้ำเงินหรือน้ำตาลอ่อน) ซึ่งสีนี้เกิดจากการสลายของเม็ดเลือดแดงที่คั่งอยู่ในบริเวณนั้น แสดงว่าร่างกายกำลังดูดซึมและฟื้นฟู อาจมีอาการบวมเล็กน้อย ระยะฟื้นตัวอยู่ที่ประมาณ 1-2 สัปดาห์ แนะนำให้ประคบเย็นต่อเนื่อง และอาจใช้ยาทาช่วยลดรอยช้ำได้ค่ะ 

รอยช้ำระดับ 3 - สีเขียว 

รอยช้ำสีเขียวหรือม่วงเข้ม เป็นสัญญาณว่าแผลเริ่มดีขึ้นแล้ว กระบวนการฟื้นฟูกำลังช่วยสลายเลือดที่เหลือในเนื้อเยื่อ อาจยังมีอาการบวมอยู่บ้าง ใช้เวลาฟื้นตัวประมาณ 2-4 สัปดาห์ แนะนำให้เปลี่ยนมาประคบอุ่นเพื่อลดบวมและช่วยให้รอยช้ำจางลงเร็วขึ้น

รอยช้ำระดับ 4 - สีเหลือง 

เมื่อรอยช้ำเปลี่ยนเป็นสีเหลือง แสดงว่ารอยช้ำกำลังหาย ร่างกายกำลังดูดซึมเลือดที่คั่งจนเกือบหมด สีเหลืองบ่งบอกถึงระยะท้ายของการฟื้นตัว สามารถประคบอุ่นต่อไปได้จนกว่ารอยช้ำจะหายสนิทค่ะ 

ทำไมรอยช้ำหลังทำตาสองชั้นของแต่ละคนจึงไม่เท่ากัน

แม้จะเป็นการทำตาสองชั้นเหมือนกัน แต่ระดับความช้ำและระยะเวลาในการหายของแต่ละคนอาจไม่เท่ากัน ทั้งนี้ขึ้นอยู่กับปัจจัยหลายประการ ได้แก่

• สภาพผิวหนังและอายุ ผู้ที่มีผิวหนังบางหรือผู้ที่มีอายุมาก มักจะมีเส้นเลือดฝอยที่เปราะบางกว่า ทำให้เกิดรอยช้ำได้ง่ายและอาจใช้เวลาฟื้นตัวนานกว่า 

• ยาและอาหารเสริมก่อนผ่าตัด หากผู้ป่วยทานยาละลายลิ่มเลือด หรืออาหารเสริมบางชนิด เช่น
  น้ำมันปลา วิตามินอี โสม แปะก๊วย ก่อนการผ่าตัด จะส่งผลให้เลือดแข็งตัวช้า เลือดออกง่าย และทำให้เกิดรอยช้ำมากกว่าปกติ 

• เทคนิคการผ่าตัด การผ่าตัดแบบกรีดยาวอาจทำให้เกิดรอยช้ำมากกว่าแบบกรีดสั้น นอกจากนี้ ความชำนาญและน้ำหนักมือของแพทย์ก็มีผลต่อความบอบช้ำของเนื้อเยื่อเช่นกัน 

• การดูแลตัวเองหลังผ่าตัด ผู้ที่ปฏิบัติตามคำแนะนำของแพทย์อย่างเคร่งครัด เช่น การประคบเย็นอย่างสม่ำเสมอในช่วง 48 ชั่วโมงแรก และการนอนหนุนหมอนสูงจะช่วยลดการคั่งของเลือด และทำให้รอยช้ำน้อยกว่าผู้ที่ละเลยการดูแลตัวเอง

ตาช้ำหลังทำศัลยกรรมตา กี่วันถึงจะหาย? 

โดยปกติแล้ว อาการตาช้ำหลังการทำศัลยกรรมจะใช้เวลาประมาณ 7 - 14 วัน ในการจางหายไป โดยระหว่างนั้นอาการจะค่อย ๆ เปลี่ยนไปเรื่อย ๆ ดังนี้ 

• 1 - 3 วันแรกหลังทำ รอยช้ำมักจะมีสีม่วงหรือแดงเข้มและมีความบวมค่อนข้างมาก 

• 4 - 7 วันหลังทำ รอยช้ำจะเริ่มเปลี่ยนเป็นสีเขียวหรือน้ำเงิน และค่อย ๆ กลายเป็นสีเหลืองจาง ๆ 

• 8 - 14 วันหลังทำ รอยช้ำจะค่อย ๆ หายสนิทในที่สุด 

ทั้งนี้ความเร็วในการฟื้นตัวจะขึ้นอยู่กับสภาพร่างกายของแต่ละบุคคล รวมถึงการดูแลตัวเองในช่วงหลังผ่าตัดด้วย 

วิธีลดรอยช้ำที่ตาหลังทำศัลยกรรมตาสองชั้น

หลังทำศัลยกรรมตาสองชั้น อาการบวมและรอยช้ำถือเป็นเรื่องปกติที่สามารถเกิดขึ้นได้ในช่วงแรก การดูแลตัวเองอย่างถูกวิธีจะช่วยให้รอยช้ำจางลงเร็ว ลดอาการบวม และทำให้ดวงตาฟื้นตัวได้ไวขึ้น โดยสามารถดูแลได้ตามวิธีดังต่อไปนี้ 

• ประคบเย็นในช่วง 72ชั่วโมงแรกอย่างต่อเนื่อง เพื่อช่วยหดหลอดเลือด ลดการไหลเวียนของเลือดบริเวณรอบดวงตา และป้องกันไม่ให้รอยช้ำหรืออาการบวมเพิ่มขึ้น 

• ประคบอุ่น ตั้งแต่วันที่ 4 เป็นต้นไป เพื่อกระตุ้นการไหลเวียนเลือด ช่วยสลายลิ่มเลือดใต้ผิวหนัง ทำให้รอยเขียวช้ำจางลงได้เร็วขึ้น 

• นอนหนุนหมอนสูง โดยเฉพาะช่วงวันแรก ๆ หลังผ่าตัด จะช่วยลดการคั่งของเลือดและของเหลว ทำให้อาการบวมยุบเร็วขึ้น 

• หลีกเลี่ยงอาหารรสจัด เพราะโซเดียมอาจทำให้ร่างกายกักเก็บน้ำ ส่งผลให้อาการบวมรอบดวงตาเป็นนานขึ้น 

• ดูแลตัวเองตามคำแนะนำของแพทย์อย่างเคร่งครัด จะช่วยให้แผลหายดี ลดภาวะแทรกซ้อน และทำให้ดวงตากลับมาดูเป็นธรรมชาติได้เร็วขึ้น 

รอยช้ำระดับไหน ถึงควรรีบไปพบแพทย์ 

แม้รอยช้ำและการเปลี่ยนสีของผิวหนังบริเวณรอบดวงตาจะเป็นกระบวนการฟื้นฟูตามปกติ แต่หากพบว่ามีอาการเหล่านี้ร่วมด้วย ไม่ควรนิ่งนอนใจและควรรีบกลับไปพบแพทย์ผู้ทำการผ่าตัดทันทีค่ะ 

• รอยช้ำขยายวงกว้างและสีเข้มขึ้นผิดปกติ หากรอยช้ำไม่เปลี่ยนสีตามระยะเวลา แต่กลับมีสีแดงสดหรือเข้มขึ้นเรื่อย ๆ และขยายวงกว้างอย่างรวดเร็ว อาจเป็นสัญญาณของภาวะเลือดออกภายใน (Hematoma) 

• ปวดรุนแรงและบวมตึงจัด หากมีอาการปวดตุบ ๆ รุนแรงบริเวณแผล แม้จะทานยาแก้ปวดแล้วก็ไม่ดีขึ้น หรือตาบวมมากจนลืมตาไม่ขึ้น 

• มีของเหลวไหลซึม มีเลือดไหลซึมออกมาจากบาดแผลไม่หยุด หรือมีน้ำหนองสีเหลือง/เขียวไหลออกมา 

• กระทบต่อการมองเห็น มีอาการตาพร่ามัว มองเห็นภาพซ้อน หรือรู้สึกผิดปกติเกี่ยวกับการมองเห็น 

• มีไข้สูง บริเวณแผลมีอาการบวม แดง ร้อนจัด และมีไข้ร่วมด้วย ซึ่งเป็นสัญญาณของการติดเชื้อ 

FAQ คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับรอยช้ำหลังทำตาสองชั้น 

สามารถแต่งหน้าปกปิดรอยช้ำหลังทำตาสองชั้นได้หรือไม่? 

แนะนำให้งดการแต่งหน้ารอบดวงตาและบริเวณแผล จนกว่าจะถึงวันตัดไหมและแพทย์ประเมินว่าแผลปิดสนิทแล้ว เพื่อป้องกันไม่ให้สารเคมีตกลงไปในแผลซึ่งอาจก่อให้เกิดการอักเสบหรือติดเชื้อได้

ทำตาสองข้างพร้อมกัน ทำไมถึงบวมและช้ำไม่เท่ากัน? 

เป็นเรื่องปกติที่พบได้บ่อยมากค่ะ เนื่องจากเส้นเลือดฝอยบนเปลือกตาทั้งสองข้างมีตำแหน่งไม่เหมือนกันเป๊ะ ๆ ปริมาณไขมันสะสม หรือแม้แต่การตอบสนองของเนื้อเยื่อแต่ละข้างก็ต่างกัน ดังนั้นรอยช้ำหรือความบวมจึงอาจเกิดขึ้นไม่เท่ากันได้ ไม่ต้องกังวลนะคะ เมื่อเวลาผ่านไปและแผลสมานตัวเต็มที่ ทั้งสองข้างจะค่อย ๆ ยุบและเข้าที่ใกล้เคียงกันในที่สุดค่ะ

มีอาหารหรือสมุนไพรตัวไหนที่กินแล้วช่วยลดรอยช้ำได้บ้าง? 

ขอแนะนำ 3 ทหารเสือลดบวมช้ำเลยค่ะ ได้แก่ น้ำใบบัวบก น้ำมะพร้าว และน้ำฟักทอง เครื่องดื่มเหล่านี้มีสรรพคุณทางสมุนไพรที่ช่วยลดอาการอักเสบ ลดความร้อนในร่างกาย และช่วยกระตุ้นการไหลเวียนของเลือด ทำให้ร่างกายดูดซึมเลือดที่คั่งอยู่ใต้ผิวหนังได้ไวขึ้น ทำให้รอยช้ำจางลงเร็วขึ้นค่ะ

สรุปบทความ 

รอยช้ำหลังทำตาสองชั้นถือเป็นกระบวนการฟื้นฟูตามธรรมชาติของร่างกาย ไม่ได้หมายความว่าการผ่าตัดล้มเหลว โดยรอยช้ำจะค่อย ๆ เปลี่ยนสีและจางลงตามขั้นตอนการสลายตัวของเลือดใต้ผิวหนัง ซึ่งโดยทั่วไปจะใช้เวลาประมาณ 1 – 4 สัปดาห์ ทั้งนี้ ระยะเวลาการหายของรอยช้ำอาจแตกต่างกันไปในแต่ละบุคคล 

สิ่งสำคัญที่สุดคือการเข้าใจช่วงการฟื้นตัวและดูแลตัวเองอย่างถูกวิธี โดยควรเริ่มประคบเย็นในช่วง 4 วันแรกหลังผ่าตัด เพื่อลดเลือดออกใต้ผิวหนังและอาการบวม จากนั้นจึงเปลี่ยนเป็นการประคบอุ่นอย่างต่อเนื่อง เพื่อกระตุ้นการไหลเวียนของเลือด ช่วยสลายรอยช้ำ และเร่งการฟื้นตัวของแผล หากปฏิบัติตามคำแนะนำของแพทย์อย่างเคร่งครัด และหมั่นสังเกตอาการของตนเองอยู่เสมอ รอยช้ำก็จะจางลงได้เร็วขึ้น พร้อมเผยชั้นตาที่สวยงามและดูเป็นธรรมชาติในเวลาไม่นานค่ะ

หากคุณกำลังกังวลเรื่องรอยช้ำหลังทำตาสองชั้น หรืออยากเตรียมตัวให้การฟื้นตัวเป็นไปอย่างราบรื่น Sky Clinic คลินิกทําตาสองชั้น พร้อมให้คำปรึกษาโดยจักษุแพทย์ผู้ชำนาญที่จะประเมินโครงสร้างตา วางแผนการรักษาอย่างเหมาะสมเฉพาะบุคคล และแนะนำวิธีดูแลหลังผ่าตัดอย่างใกล้ชิด เพื่อให้คุณฟื้นตัวได้อย่างปลอดภัยและมั่นใจในทุกขั้นตอน